Ciekawostki starożytnego Rzymu (Inne)

W popkulturze Rzym rozpoznaje się często szybciej po geście niż po nazwie: władca siedzi ponad areną, czerwona szata spływa z ramienia, nad głową pojawia się laur, a pokonany znika pod piaskiem albo w paszczy bestii. Kilka takich znaków wystarcza, by obca planeta zaczęła przypominać cesarski amfiteatr. Jedenasty odcinek anime „Dragon Ball Z” wykorzystuje ten skrót wyjątkowo wyraźnie, gdy Vegeta i Nappa trafiają na Arlię, rządzoną przez Króla Moai. W pałacu tyrana działa arena, wojownicy walczą przed jego tronem, a przegrani spadają do jamy, gdzie czeka ogromny potwór Yeddy.

Po niemal dwóch tysiącach lat naukowcy po raz pierwszy wykorzystali sztuczną inteligencję, aby odtworzyć wygląd jednego z mieszkańców Pompejów, który zginął podczas erupcji Wezuwiusza w 79 roku n.e. Rekonstrukcja powstała na podstawie badań archeologicznych i pozwala lepiej zrozumieć dramatyczne wydarzenia, które rozegrały się w ostatnich godzinach istnienia miasta.

Zachowane uliczki Pompeje należą do najbardziej charakterystycznych elementów starożytnego miasta zniszczonego podczas erupcji Wezuwiusz w 79 roku n.e. Dzięki warstwie popiołu wulkanicznego układ dróg, budynków i infrastruktury przetrwał niemal dwa tysiące lat.

W toskańskiej miejscowości San Casciano dei Bagni w latach 2021-2022 odkryto jedno z najważniejszych stanowisk archeologicznych ostatnich dekad. Tuż obok współczesnych term odsłonięto starożytne sanktuarium związane z wodami leczniczymi, funkcjonujące od czasów etruskich aż po późne cesarstwo rzymskie. Kompleks, nazwany „Bagno Grande”, skrywał w błocie i gorącej wodzie niezwykłe znaleziska – setki monet, liczne wota oraz doskonale zachowane brązowe posągi.

Odkrycie płaskorzeźby rzymskiej przedstawiającej koronację rzymskiego cesarza Nerona przez jego matkę Agrypinę. Do odkrycia doszło w 1979 roku podczas wykopalisk archeologicznych w Sebastejonie w Afrodyzji (Turcja).

Wścieklizna to zoonoza, czyli choroba odzwierzęca – przenoszona ze zwierząt na ludzi. Powodują ją wirusy z rodzaju Lyssavirus – po wniknięciu poprzez ranę do organizmu przemieszczają się włóknami nerwowymi do mózgu, powodując znaczące zmiany neurologiczne. Chory (zarówno człowiek, jak i zwierzę) sprawia wrażenie, jakby stracił panowanie nad własnym ciałem i umysłem (objawy to m.in.: problemy z poruszaniem się, drgawki, ślinotok, nadwrażliwość na bodźce, wzmożona agresja, wodowstręt).

Badanie opublikowane w czasopiśmie „Heritage Science” pokazuje, jak kosztowny był jeden z najbardziej charakterystycznych pigmentów stosowanych w dekoracjach pompejańskich domów – słynny egipski błękit (tzw. caeruleum).

Minogi (Petromyzontiformes) to pozbawione żuchwy, drapieżne zwierzęta wodne potrafiące dorosnąć do ponad metra długości. Są w większości pasożytami – przy pomocy ostrych zębów osadzonych w okrągłej paszczy wgryzają się w ciało ofiary.

W Rzymie „jedzenie na mieście” nie było fanaberią, tylko codzienną logistyką dużego miasta. Uliczne bary z gotowym jedzeniem, dziś opisywane przez archeologów jako thermopolia, działały przy kamiennej ladzie z wmurowanymi doliami, z których sprzedawano potrawy i napoje do zjedzenia od razu albo „na wynos”. Popularność takich miejsc brała się z realiów życia w insulae często bez własnej kuchni, więc szybki posiłek z ulicy był dla wielu zwykłym sposobem przeżycia. Najlepsze dowody dają Pompeje, gdzie zachowały się nie tylko same lady i naczynia, ale też freski, graffiti i resztki jedzenia, które pozwalają zajrzeć do menu sprzed prawie dwóch tysięcy lat.