Ta strona nie może być wyświetlana w ramkach

Przejdź do strony

Jeśli znajdziesz błąd ortograficzny lub merytoryczny, powiadom mnie, zaznaczając tekst i naciskając Ctrl + Enter.

Patria potestas – władza ojcowska

Wergiliusz ma mozaice jako pater familias
Wergiliusz ma mozaice jako pater familias

W rzymskiej rodzinie głową rodziny był mąż i ojciec. „Władza ojcowska” (patria potestas) trwała co do zasady dożywotnio. Gasła dopiero ze śmiercią patris familias. Wówczas żona zmarłego (jeżeli podlegała jego władzy), jego dzieci (ale już nie wnuki) oraz dalszy zstępni stawali się osobami sui iuris ([osoby] swojego prawa). 

Warto nadmienić, że dzieci musiały pochodzić z ważnego rzymskiego małżeństwa, podobnie jak wnukowie i prawnukowie.

W jakich sytuacjach, jednak mogła wygasnąć władza ojcowska nad członkiem rodziny, jeżeli pater faimilias żył? W przypadku, kiedy:

  • członek rodziny utracił obywatelstwo (capitis deminutio media). Podmiotem patria potestas mógł być tylko obywatel rzymski.
  • członek rodziny utracił wolność (capitis deminutio maxima). Niewolnik nie mógł być podmiotem jakichkolwiek praw.
  • dziecko uzyskało wysokie stanowisko kapłańskie (np. zostało kapłanką Westy, kapłanem Jowisza) lub wysokie stanowisko urzędnicze (np. zostało prefektem pretorian).
  • sam pater familias zniósł władzę ojcowską, dokonując emancypacji.

Więcej o pater familias

Źródła wykorzystane
  • Kuryłowicz Marek, Wiliński Adam, Rzymskie prawo prywatne, Warszawa 2008
  • Rozwadowski Władysław, Prawo rzymskie, Poznań 1992

IMPERIUM ROMANUM potrzebuje Twojego wsparcia!

Aby portal mógł istnieć i się rozwijać potrzebne jest finansowe wsparcie. Nawet najmniejsze kwoty pozwolą mi opłacić dalsze poprawki, ulepszenia na stronie oraz serwer. Wierzę w to, że będę mógł liczyć na szersze wsparcie, które pozwoli mi jeszcze bardziej poświęcić się mojej pracy i pasji, maksymalnie usprawniać stronę oraz ukazywać świat antycznych Rzymian w interesującej formie.

Wesprzyj IMPERIUM ROMANUM!

Nowości ze świata antycznego Rzymu

Jeżeli chcesz być na bieżąco z nowościami na portalu oraz odkryciami ze świata antycznego Rzymu, zapisz się do newslettera.

Zapisz się do newslettera!

Księgarnia rzymska

Zapraszam do kupowania ciekawych książek poświęconych historii antycznego Rzymu i starożytności. Czytelnikom przysługuje rabat na wszelkie zakupy (hasło do rabatu: imperiumromanum).

Zajrzyj do księgarni

Raport o błędzie

Poniższy tekst zostanie wysłany do naszych redaktorów