Fiszki łacińskie
Łacina jest pięknym językiem, który niegdyś był powszechnie używany (przynajmniej jako urzędowy) na terenach całego Imperium Rzymskiego. Po upadku Rzymu w 476 roku n.e. w odmiennej formie łacina była stosowana w Europie aż do XVIII wieku w przypadku kontaktów międzynarodowych, oficjalnych i naukowych. Obecnie łacina została zapomniana, jednak wciąż jawi się jako symbol kultury i starożytności.
W związku z powyższym warto znać co niektóre sformułowania łacińskie. Postanowiłem więc gromadzić w tym miejscu kolejne fiszki łacińskie, czyli łacińskie wyrazy/sformułowania (wykorzystane w zdaniu) wraz z polskim tłumaczeniem.
Liczę, że moja aktywność pozwoli poszerzyć znajomość tego pięknego języka wśród Czytelników, jak i ja czegoś się nauczę. Z tego miejsca chciałem zaznaczyć, że nie posiadam wykształcenia w temacie latynistyki i kolejne słówka podaję z czystej pasji i chęci nauki. Więc w razie jakichś błędów/niejasności prośba o kontakt.
| videre Discipuli vident lupam | > | widzieć Studenci widzą wilczycę |
| habere Magister chartam habet | > | mieć Nauczyciel ma papier |
| pōtāre Feminae vinum pōtant | > | pić Kobiety piją wino |
| locō Discipuli sellas in mensas locant | > | ustawić / postawić Uczniowie postawili krzesła na stołach |
| esse In patria sum | > | być Jestem w ojczyźnie |
| dare Puellis dona date | > | dawać Dajcie prezenty dziewczynom |
| dormīre Rūfus diū dormīre potest | > | spać Rufus może długo spać |
| pugnāre Pugno pro puellis | > | walczyć Walczę w obronie dziewczyn |
| spectāre Puella terram spectat | > | patrzeć Dziewczyna patrzy na ziemię |
| posse Aemilius scrībere potest | > | móc / być zdolnym Aemilius może pisać |
| amāre Lūcia librōs legere amat | > | kochać Lucia kocha czytać książki |
| legĕre Si hoc legere scis nimium eruditionis habes | > | czytać Jeśli możesz to przeczytać, to znaczy że jesteś zbyt wykształcony |
| mordēre Lupus non mordet lupum | > | gryźć Wilk nie gryzie wilka |
| cantāre Canto ergo sum | > | śpiewać Śpiewam, dlatego jestem |
| fúgere Tempus fugit, mors venit | > | uciekać / przemijać Czas przemija, śmierć nadchodzi |
| manēre Tempus neminem manet | > | czekać / pozostawać Czas nie czeka na nikogo |
| vívere Vive ut vivas | > | żyć Żyj życiem |
| probāre Amicum proba, probatum ama | > | sprawdzać Przyjaciół sprawdzaj, sprawdzonych kochaj |
| laudare Fīliī laudant | > | chwalić Chwalą synów |
| discēdere Servo accusato dominus discessit | > | odejść Kiedy niewolnik został skazany, pan odszedł |
| émere Cibum optimum pro familia mea emo | > | kupować Kupuję najlepsze jedzenie dla rodziny |
| servīre Veni servire nec serviri | > | służyć Przybyłem aby służyć, nie być obsługiwany |
| offerre Regina militibus terras obtulit | > | oferować Królowa zaoferowała swoim żołnierzom ziemię |
| facere Seth miserrimum fit | > | stać się / zostać Seth staje się bardzo smutny |
| gaudere Totam aestatem gaudebimus | > | cieszyć się Będziemy cieszyć się przez całe lato |
| emere Eum rogo ut navem emat | > | kupić Proszę go o zakupienie tego statku |
| frater Frater meus diutissime dormit | > | brat Mój brat bardzo długo śpi |
| occidere Brutus Caesarem hoc anno occidet | > | zabić Brutus zabije Cezara w tym roku |
| statua Statuam mihi nunc da! | > | statua / posąg Daj mi natychmiast statuę! |
| nōmen Quid nomen tibi est? | > | imię Jak masz na imię? |
| scribere Fabius carmen paulo longius scripsit carmine Claudii | > | pisać Fabius napisał nieco dłuższy poemat, od poemtu Klaudiusza |
| pecunia Pecuniam dedi mercatori vendenti rosas | > | Dałem pieniądze kupcowi sprzedającemu róże |
| agricola Agricola sum | > | rolnik Jestem rolnikiem |
| puellas Gaius puellas pulcherrimas in ludo amat | > | dziewczyny Gaius lubi najpiękniejsze dziewczyny w szkole |
| clarissimus Ego lautior quam tu sum, sed tu clarissimus nostri es | > | słynny / popularny Jestem szczęśliwszy od Ciebie, ale to Ty jesteś najsłynniejszy |
| flores Is flores emit ut ei placeret | > | kwiaty Kupił kwiaty, aby ją uradować |
| necāre Matre eius necata, ad domum reddidit | > | zabić Wrócił do domu, kiedy jego matka została zabita |
| longus Fabius carmen paulo longius scripsit carmine Claudii | > | długi Fabiusz napisał trochę dłuższy poemat od Klaudiusza |
| hortus Audivi te erratus esse in horto | > | ogród Słyszałem, że będziesz spacerował po ogrodzie |
| liber Pater meus legere libros multos amat | > | książka Mój ojciec lubi czytać dużo książek |
| ludum Eucleides dicit ludum optimum esse | > | szkoła Eucleides twierdzi, że szkoła jest najlepsza |
| templum Duas menses templum claudebat | > | świątynia Zamykał świątynię przez dwa miesiące |
| porta Homines ambulant per portam suam | > | brama Ludzie przeszli przez własną bramę |
| annus Agricolae sunt laeti bono anno | > | rok Rolnicy są zadowoleni z dobrego roku |
| fugere Marcus e Graecia fugit ut matrem suam Romae inveniret | > | uciekać Marcus uciekł z Grecji, aby odnaleźć swoją matkę w Rzymie |
| cavere Graecis numquam crede, et dona eorum cave! | > | uważać Nigdy nie ufaj Grekom i uważaj na ich prezenty! |
| filius Scisne patrem libros eius filio decere legere? | > | syn Czy uważasz, że wypada ojcu czytać książki swojemu synowi?” |
| perire Para perire! | > | umierać Przygotuj się na śmierć! |
| amare Te amo. Tune me amas? | > | kochać Kocham Cię. Czy Ty kochasz mnie? |
| taedere Me ludi taedet | > | być zmęczonym Szkoła mnie brzydzi |
