Ta strona nie może być wyświetlana w ramkach

Przejdź do strony

Jeśli znajdziesz błąd ortograficzny lub merytoryczny, powiadom mnie, zaznaczając tekst i naciskając Ctrl + Enter.

Czy Rzymianie używali gwizdków na polu bitwy?

Ten wpis dostępny jest także w języku: angielski (English)

Antyczny rzymski gwizdek, datowany na I-III wiek n.e.
Antyczny rzymski gwizdek, datowany na I-III wiek n.e. | Appels & Laycock, Roman Buckles & Military Fittings

Na terenach będących niegdyś pod panowaniem Imperium Rzymskiego naukowcy znajdują wiele ciekawych obiektów. Wśród nich są gwizdki. Pytanie jednak czy gwizdki, poza życiem codziennym, były także stosowane w armii rzymskiej, m.in. w trakcie działań wojennych?

W serialu produkcji HBO – „Rzym” – w jednej z początkowych scen ukazane zostaje nam starcie sił rzymskich w połowie I wieku p.n.e. Twórcy serialu zdecydowali się odwzorować, jak mogło wyglądać wydawanie rozkazów, przemieszczanie oddziałów oraz wycofanie pierwszej linii, aby do walki wkroczyli żołnierze o świeżych siłach. W serialu widzimy jak centurion dowodzi swoim oddziałem właśnie przy pomocy gwizdka.

Należy jednak zaznaczyć, że nie posiadamy żadnej informacji w antycznych źródłach mówiących jakoby rzymscy centurioni lub innej rangi wojskowi wydawali rozkazy poprzez gwizdki. Taka wersja zdarzeń jest wciąż dyskutowana wśród naukowców, jednak bez wyraźniejszych wniosków. Co więcej, żaden z odnalezionych gwizdków nie został odnaleziony stricte w rzymskich fortyfikacjach, który sugerowałby jego użycie dla działań wojennych lub treningowych.

Szukając materiałów nie natrafiłem na jakiekolwiek wiarygodne informacje opowiadające się za używaniem gwizdków w legionach. Z tego względu sądzą, że w gwarze walki opierano się na sygnalizacji przy pomocy sztandarów/flag lub instrumentów. Z instrumentów najbardziej znane i związane z życiem wojskowym były trąby (tuba) i rogi sygnałowe (1. cornu wykorzystywane przez żołnierza cornicen; lub 2. buccina przez bucinatora).

Na długich dystansach, np. między fortami, przekazywano wiadomości poprzez znaki świetlne – rozpalone ogniska na wzgórzach.

Źródła wykorzystane
  • Military Signaling, "The Romans in britain"
  • Roman Army Talk

IMPERIUM ROMANUM potrzebuje Twojego wsparcia!

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na kanałach społecznościowych, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie. Nawet najmniejsze kwoty pozwolą mi opłacić dalsze poprawki, ulepszenia na stronie oraz serwer.

Wesprzyj IMPERIUM ROMANUM!

Wesprzyj IMPERIUM ROMANUM

Nowości ze świata antycznego Rzymu

Jeżeli chcesz być na bieżąco z najnowszymi wpisami na portalu oraz odkryciami ze świata antycznego Rzymu, zapisz się do newslettera, który jest wysyłany w każdą sobotę.

Zapisz się do newslettera!

Zapisz się do newslettera

Księgarnia rzymska

Zapraszam do kupowania ciekawych książek poświęconych historii antycznego Rzymu i starożytności. Czytelnikom przysługuje rabat na wszelkie zakupy (hasło do rabatu: imperiumromanum).

Zajrzyj do księgarni

Księgarnia rzymska

Raport o błędzie

Poniższy tekst zostanie wysłany do naszych redaktorów