Ta strona nie może być wyświetlana w ramkach

Przejdź do strony

Jeśli znajdziesz błąd ortograficzny lub merytoryczny, powiadom mnie, zaznaczając tekst i naciskając Ctrl + Enter.

„Dziesięciu mężów”

Ten wpis dostępny jest także w języku: angielski (English)

Zabójstwo Werginii
Zabójstwo Werginii

W roku 452 p.n.e. plebejusze i patrycjusze porozumieli się w sprawie stworzenia dziesięcio-osobowego kolegium, które miało zająć się kodyfikacją prawa rzymskiego. Dotychczas wszelkie normy życia społecznego opierały się na prawie zwyczajowym, którego znajomość i interpretacja zarezerwowane były dla pontyfików wywodzących się z patrycjuszy – to tylko umacniało ich władzę względem plebejuszy.

Nowe kolegium urzędnicze nazwano decemviri („dziesięciu mężów”), które jak nazwa wskazuje składało się z 10 urzędników. Kolegium panowało w latach 451-449 p.n.e., a na jego czele stanęli wybrani na rok 451 p.n.e. na konsulów Appius Claudius Crassus i Titus Genucius Augurinus. Decemvirom przekazano całkowitą władzę w państwie i pełnili oni kompetencje wszystkich urzędników państwowych.  W czasie swojego urzędowania urzędnicy dokonali kodyfikacji prawa ( tzw. prawo dwunastu tablic).

Wraz jednak z zakończeniem prac nad projektem kolegium zaczęło działać w sposób bezprawny. W roku 449 p.n.e. decemvirowie bez zgody innych instytucji przedłużyli swoją kadencję o kolejny rok. Zaczęli sprawować rządy tyrańskie i doczekali się przydomku dziesięciu Tarkwiniuszy. Zamordowanie jednego z plebejuszy i zgwałcenie dziewczyny imieniem Werginia przez Appiusa Claudiusa doprowadziło do zbrojnego powstania plebejuszy, w wyniku którego decemvirowie zostali obaleni.

Skład kolegium decemvirów

451 p.n.e.

  • Appius Claudius Crassus Inregillensis Sabinus, konsul;
  • Titus Genucius Augurinus, konsul;
  • Titus Veturius Crassus Cicurinus;
  • Gaius Iulius Iullus;
  • Aulus Manlius Vulso;
  • Servius Sulpicius Camerinus Cornutus;
  • Publius Sestius Capito Vaticanus;
  • Publius Curiatius Fistus Trigeminus;
  • Titus Romilius Rocus Vaticanus;
  • Spurius Postumius Albus Regillensis

450 i 449 p.n.e.

  • Appius Claudius Crassus Inregillensis Sabinus;
  • Marcus Cornelius Maluginensis;
  • Marcus Sergius Esquilinus;
  • Lucius Minucius Esquilinus Augurinus;
  • Quintus Fabius Vibulanus;
  • Quintus Poetelius Libo Visolus;
  • Titus Antonius Merenda;
  • Caeso Duillius Longus;
  • Spurius Oppius Cornicen;
  • Manius Rabuleius
Źródła wykorzystane
  • Kolańczyk Kazimierz, Prawo rzymskie, Warszawa 1978

IMPERIUM ROMANUM potrzebuje Twojego wsparcia!

Aby portal mógł istnieć i się dalej rozwijać potrzebne jest finansowe wsparcie. Nawet najmniejsze kwoty pozwolą mi opłacić dalsze poprawki, ulepszenia na stronie oraz serwer. Wierzę w to, że będę mógł liczyć na szersze wsparcie, które pozwoli mi jeszcze bardziej poświęcić się mojej pracy i pasji, maksymalnie usprawniać stronę oraz ukazywać świat antycznych Rzymian w interesującej formie.

Wesprzyj IMPERIUM ROMANUM!

Nowości ze świata antycznego Rzymu

Jeżeli chcesz być na bieżąco z nowościami na portalu oraz odkryciami ze świata antycznego Rzymu, zapisz się do newslettera.

Zapisz się do newslettera!

Księgarnia rzymska

Zapraszam do kupowania ciekawych książek poświęconych historii antycznego Rzymu i starożytności. Czytelnikom przysługuje rabat na wszelkie zakupy (hasło do rabatu: imperiumromanum).

Zajrzyj do księgarni

Raport o błędzie

Poniższy tekst zostanie wysłany do naszych redaktorów