Jeśli znajdziesz błąd ortograficzny lub merytoryczny, powiadom mnie, zaznaczając tekst i naciskając Ctrl + Enter.
Nieznane fakty to ciekawostki ukazujące mało znane, zaskakujące lub rzadko poruszane informacje ze świata starożytnego Rzymu i antyku. W tej kategorii znajdują się nietypowe szczegóły, ciekawostki oraz fakty, które pozwalają spojrzeć na Imperium Romanum z mniej oczywistej perspektywy.
Rzymski system nauczania był w dużej mierze oparty na edukacji Greków. Stąd też nauczycielami rzymskich dzieci byli najczęściej greccy niewolnicy lub wyzwoleńcy. Przykładem Greka, który osiągnął dużo w oświacie rzymskiej był Liwiusz Andronikus (ok. 284 – ok. 204 p.n.e.). W 272 p.n.e. w Tarencie dostał się do niewoli i został, wraz z pozostałymi jeńcami, sprowadzony do Rzymu.
Rzymianie wynaleźli podgrzewane podłogi i centralne ogrzewanie. System nazwali hypocaustum, a był on wykorzystywany był do ogrzewania domów, term publicznych i prywatnych gorącym powietrzem. Słowo dosłownie oznacza „podogień”, od greckiego słowa hypo – poniżej lub pod spodem, i kaiein – spalić lub rozpalić ogień. W centralnym pomieszczeniu pod posadzką ustawiony był piec, który ogrzewał powietrze.
W antycznym Rzymie trepanacja postrzegana była jako najlepsza metoda na pozbycie się silnych bólów głowy oraz szaleństwa. Sądzono, że dziura w głowie pozwala opuścić złemu duchowi ciało nieszczęśnika i przynieść ukojenie.
Ośle mleko i zmielone muszle ślimaków były najlepiej sprzedającymi się balsamami w starożytnym Rzymie. O skutecznym działaniu oślego mleka wspomina już Hipokrates (460-370 p.n.e.). Pliniusz Starszy wspominał z kolei o leczniczych właściwościach mleka.
Stolica Cesarstwa Rzymskiego w 14 roku n.e. liczyła ponad 750.000 mieszkańców, co stanowiło dziesiątą cześć całej populacji Italii. Liczba mieszkańców Rzymu wzrosła do ponad miliona pod koniec II wieku n.e. Liczba ta została osiągnięta przez zachodnie miasta dopiero w XIX wieku.
W I wieku p.n.e. rzymski poeta Gajusz Waleriusz Katullus (ok. 84 – ok. 54 p.n.e.) napisał poemat, który został zaadresowany do dwóch krytyków jego twórczości: innego poety Marka Furiusza Bibaculusa i senatora Marka Aureliusza Kotty Maksymusa Messalinusa. Utwór był na tyle wulgarny i obsceniczny, że nie przetłumaczono go z łaciny aż do XX wieku.
Trzecia żona cesarza Klaudiusza, Waleria Messalina, była nimfomanką. Według przekazów rzymskich historyków, pewnego razu zdecydowała się na zawody z zawodową prostytutką. Kobiety rywalizować miały w kwestii, która będzie w stanie posiąść więcej kochanków jednej nocy. Ponoć wygrać miała Messalina, która uprawiała miłość z 150 mężczyznami.
Kolor purpurowy był zarezerwowany jedynie dla cesarza i senatorów, a wszelki obnoszenie się z tym kolorem oznaczało zdradę. Barwnik ten osiągano z jadu rozkolców (Murex).
Leworęczni Rzymianie uważani byli za pechowych i niegodnych zaufania. W kulturze rzymskiej leworęczność była kojarzona z pechem, nieczystością lub zdradą — słowo sinister po łacinie oznaczało „lewy”, ale z czasem nabrało znaczenia „złowrogi”. W wielu rytuałach religijnych pojawienie się ptaka z lewej strony było uznawane za niekorzystny znak.
W czasie pogrzebu bogatego Rzymianina niewolnicy musieli ze sobą walczyć. Postępowano tak, gdyż uważano że krew uspokaja bogów, a widowisko odpręża umartwioną rodzinę. Zwyczaj taki zapoczątkował ród Juniuszów, kiedy w 264 roku p.n.e. zmarł członek rodziny, Decymus Brutus. Zaaranżowano wówczas walkę trzech par wojowników.
